Bài 26: Hiệu điện thế giữa hai đầu dụng cụ điện

Tóm tắt lý thuyết

2.1. Hiệu điện thế giữa 2 đầu bóng đèn:

2.1.1. Thí nghiệm 1: Bóng đèn chưa được mắc vào mạch điện

  • Nhận xét: Vôn kế luôn chỉ số 0 khi bóng đèn chưa mắc vào mạch điện.

2.1.2. Thí nghiệm 2: Bóng đèn được mắc vào mạch điện

  • Kết quả:
    • Mạch hở: \(U_0=0; I_0=0\)
    • Mạch kín: \(U_1=1,5V; I_1=0,02A\)

\(U_2=3,0V; I_1=0,02A\)

  • Nhận xét:
    • Hiệu điện thế giữa hai đầu bóng đèn bằng không thì không có dòng điện chạy qua bóng đèn.
    • Hiệu điện thế giữa hai đầu bóng đèn càng lớn (nhỏ) thì dòng điện chạy qua bóng đèn có cường độ càng lớn (nhỏ).
  • Số vôn ghi trên dụng cụ là giá trị định mức \(\left (U_d_m \right )\) → dụng cụ hoạt động bình thường khi sử dụng đúng HĐT định mức

2.2. Sự tương tự giữa hiệu điện thế và sự chênh lệch mực nước:

  • Khi có sự chênh lệch mực nước giữa hai điểm A và B thì có dòng nước chảy từ A đến B.
  • Khi có hiệu điện thế giữa hai đầu bóng đèn thì có dòng điện chạy qua bóng đèn.
  • Máy bơm nước tạo ra sự chênh lệch mức nước tương tự như nguồn điện tạo ra hiệu điện thế

Bài tập minh họa

Bài 1:

Trong những trường hợp nào dưới đây có hiệu điện thế bằng không ( không có hiệu điện thế) ?

A. Giữa hai đầu bóng đèn đang sáng;

B. Giữa hai cực của pin còn mới;

C. Giữa hai đầu của bóng đèn pin được tháo rời khỏi đèn pin;

D. Giữa hai cực của acquy đang thắp sáng đèn của xe máy.

Hướng dẫn giải:

  • Giữa hai đầu của bóng đèn pin được tháo rời khỏi đèn pin không có hiệu điện thế.

⇒ Chọn C.

Bài 2:

Một bóng đèn có ghi 2,5 V. Hỏi có thể mắc đèn này vào hiệu điện thế là bao nhiêu để nó không bị hỏng?

Hướng dẫn giải:

Để bóng đèn 2,5V sáng bình thường và không bị hỏng ta mắc bóng đèn vào hiệu điện thế 2,5V