Bài 26: Sự bay hơi và sự ngưng tụ

 

Tóm tắt lý thuyết

Sự bay hơi.

2.1. Định nghĩa.

  • Sự chuyển từ thể lỏng sang thể hơi gọi là sự bay hơi.

Ví dụ

  • Quần áo sau khi giặt được phơi khô.
  • Lau ướt bảng, một lúc sau nước bay hơi hết bảng sẽ khô.
  • Mực khô sau khi viết.
  • Rượu đựng trong chai không đậy nắp sẽ bị cạn dần.

2.2. Sự bay hơi nhanh hay chậm phụ thuộc yếu tố nào?

  • Quan sát hiện tượng
  • C1: Quần áo vẽ ở hình A2 khô nhanh hơn vẽ ở hình A1. Chứng tỏ tốc độ bay hơi phụ thuộc vào yếu tố nào?

  • Cho biết quần áo ở hình nào khô nhanh hơn?
    • Quần áo ở ngoài trời nắng ở hình A2 mau khô hơn.
  • Nhiệt độ ở A1 và A2 khác nhau thế nào?
    • Nhiệt độ ở A2 lớn hơn A1.
  • Tốc độ bay hơi phụ thuộc vào yếu tố nào?
    • Nhiệt độ.
  • C2: Quần áo vẽ ở hình B1 khô nhanh hơn vẽ ở hình B2, chứng tỏ tốc độ bay hơi phụ thuộc vào yếu tố nào?

  • Tốc độ bay hơi phụ thuộc vào yếu tố nào?
    • Gió
  • C3: Quần áo vẽ ở hình C2 khô nhanh hơn vẽ ở hình C1, chứng tỏ tốc độ bay hơi phụ thuộc vào yếu tố nào?

  • Tốc độ bay hơi phụ thuộc vào yếu tố nào?
    • Tốc độ bay hơi phụ thuộc mặt thoáng chất lỏng
    • Nước trong quần áo ở hình C2, quần áo được căng ra có diện tích mặt thoáng lớn hơn.

2.3. Nhận xét

  • Nhiệt độ càng cao hoặc thấp thì tốc độ bay hơi càng lớn hoặc nhỏ
  • Gió càng mạnh hoặc yếu thì tốc độ bay hơi càng lớn hoặc nhỏ
  • Diện tích mặt thoáng của chất lỏng càng lớn hoặc nhỏ thì tốc đô bay hơi càng lớn hoặc nhỏ.

2.4. Thí nghiệm kiểm tra.

  • Phương án thực hiện
    • Lấy hai đĩa nhôm có diện tích lòng đĩa như nhau, đặc trong phòng không có gió.
    • Hơ nóng một đĩa.
    • Đổ vào mỗi đĩa khoảng 2cm3 nước.
    • Quan sát xem nước trong đĩa nào bay hơi nhanh hơn

  • Mục đích thí nghiệm:
    • Dùng để kiểm tra tác động của nhiệt độ.
  • C5: Tại sao phải dùng đĩa có diện tích lòng đĩa như nhau?
    • Để diện tích mặt thoáng của nước trong hai đĩa như nhau
  • C6: Tại sao phải đặc hai đĩa trong cùng một phòng không có gió?
    • Để loại trừ sự tác động của gió.
  • C7: Tại sao chỉ hơ nóng một đĩa?
    • Để kiểm tra sự tác động của nhiệt độ.
  • Kết quả thí nghiệm
    • Khẳng định dự đoán tốc độ bay hơi của chất lỏng phụ thuôc nhiệt độ là đúng.
    • Nước trong đĩa được hơ nóng bay hơi nhanh hơn đĩa đối chứng
  • Lưu ý: Tốc độ bay hơi của chất lỏng còn phụ thuộc vào bản chất của chất lỏng.

Bài tập minh họa


Bài 1:

Nêu 1 số ứng dụng của sự bay hơi vào trong thực tế ?

Hướng dẫn giải:

  • Người nông dân đã vận dụng vào việc sấy lúa, làm cho lúa khô sau khi thu hoạch.
  • Thả bèo hoa dâu vào ruộng lúa, ngoài việc bèo cung cấp chất dinh dưỡng cho đất , bèo còn che phủ mặt ruộng hạn chế sự bay hơi nước trong ruộng.

Bài 2:

Tại sao khi trồng cây chuối hay trồng mía người ta phải phạt bớt lá?

Hướng dẫn giải:

Làm như vậy để giảm bớt sự bay hơi, làm cây ít bị mất nước hơn.

Bài 3:

Đặc điểm nào sau đây là của sự bay hơi ?
A. Bay hơi ở mọi nhiệt độ
B. Chỉ xảy ra trong lòng chất lỏng.
C. Xảy ra càng nhanh khi nhiệt độ càng cao.
D. Chỉ xảy ra ở một số chất lỏng.

Hướng dẫn giải:

  • Chọn đáp án A
    • Bay hơi ở mọi nhiệt độ